ارزیابی کیفیت محیط در سکونتگاه‌های پیراشهر شهرکرد مورد: شهرک منظریه شهرکرد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران

2 کارشناس ارشد برنامه‌ریزی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

ارزیابی رضایت‌مندی ساکنین مساکن اجتماعی به‌منظور اتخاذ تصمیم به ادامه یا تجدیدنظر امری ضروری در برنامه‌ریزی شهری تلقی می‌گردد. این موضوع به‌ویژه در مواردی که عواملی مانند گران بودن زمین‌های درونی شهر، عدم امکان تزریق جمعیت به بافت موجود و کمبود خدمات عمومی، سبب مکان‌یابی طرح‌های مسکن اجتماعی در پیرامون شهر و تشکیل سکونتگاه‌های پیراشهری شده است، اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند. در همین ارتباط، هدف مقاله حاضر، ارزیابی میزان رضایت‌مندی از محیط مسکونی شهرک منظریه شهرکرد به‌عنوان مسکن گروه‌های کم‌درآمد دریکی از سکونتگاه‌های پیراشهری بر اساس روش تحقیق توصیفی- تحلیلی می‌باشد. بدین منظور ابتدا داده‌های موردنیاز با استفاده از روش اسنادی و میدانی (از نوع پرسشنامه و توزیع 100 عدد پرسشنامه بر اساس روش نمونه‌گیری خوشه‌ای) جمع‌آوری گردیده و سپس جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و آزمون آماری T تک نمونه‌ای بهره گرفته‌شده است. در ادامه نیز با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) اوزان شاخص‌ها محاسبه و بر مبنای مقادیر کمی به‌دست‌آمده، شاخص‌ها رتبه‌بندی شده‌اند. نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که رضایت‌مندی کلی ساکنان شهرک منظریه شهرکرد در سطح متوسط قرار دارد و ساکنین از امکان دسترسی پیاده و دوچرخه به مراکز خدماتی محله، تسهیلات حمل‌و‌نقل عمومی و امنیت بیشترین رضایت‌مندی و از نحوه جمع‌آوری دفع آب‌های سطحی و چشم‌اندازهای قابل‌رؤیت از داخل به خارج واحدهای مسکونی کمترین میزان رضایت‌مندی را اظهار نموده‌اند

کلیدواژه‌ها

موضوعات


آجیلیان ممتاز، شیوا، رفیعیان، مجتبی و عارف آقاصفری.1395. اصول، ابعاد و متغیرهای رضایت‌مندی سکونتی در برنامه‌ریزی مسکن‌مهر(مطالعه موردی: شهرک مهرگان).فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات‌شهری، شماره 19.صص 27-36.
 اسماعیل‌زاده، حسن؛ صالح پور، شمسی؛ قاسمیان، زری و ابوذر مظاهری.1396. عوامل مؤثر بر تولید فضا در نواحی پیراشهری (مطالعه موردی: شهر ارومیه). فصلنامه پژوهش‌های جغرافیای برنامه‌ریزی شهری، دوره 6، شماره 1.صص 23-54.
 اطمینانی قصرالدشتی، رویا و سلطانی، علی. 1393. ارزیابی خصوصیات درونی محیط مسکونی مؤثر بر رضایت‌مندی ساکنین در مساکن عمومی(نمونه موردی: مسکن‌مهر صدرا). کنفرانس بین‌المللی معماری و توسعه‌پایدار شهری.صص1-14.
حجازی، جعفر.1393. ارزیابی وضعیت طرح مسکن‌مهر از دیدگاه ساکنان (مطالعه موردی:مسکن‌مهر شهر ماهشهر)، فصلنامه توسعه اجتماعی، دوره نهم، شماره 2.صص 239-256.
داداش‌پور، هاشم، روشنی، صالح.1391. شناسایی عوامل مؤثر بر کیفیت محیط مسکونی درمحله‌های قدیمی(مطالعه موردی:محله سنگلج تهران)، فصلنامه مطالعات شهر ایرانی اسلامی،شماره 10.صص 71-83 .
درودی،محمدرضا، جهانشاهلو، لیلا و شهریاری، سیدکمال­الدین.1393. سنج میزان رضایت‌مندی ساکنان مسکن مهر با رویکرد مدیریت‌شهری (مطالعه موردی: مجتمع بوستان شهر جدید هشتگرد). فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد و مدیریت‌شهری، سال سوم، شماره 9.صص 125-141 .
ذبیحی، حسین، حبیب، فرح و کمال رهبری‌منش.1390. بررسی رابطه بین میزان رضایت از مجتمع‌های مسکونی و تأثیر مجتمع‌های مسکونی بر روابط انسان(مطالعه موردی: چند مجتمع مسکونی در تهران). مجله هویت‌شهر، شماره هشتم.صص 118-103.
رضایی، محمدرضا و کمائی‌زاده، یعقوب.1392. ارزیابی میزان رضایت‌مندی ساکنان از مجتمع‌های مسکن‌مهر (مطالعه موردی: سایت مسکن‌مهر فاطمیه شهر یزد)، فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات شهری،شماره 5.صص 13-26.
رفیعیان، مجتبی، مسعودی‌راد، ماندانا و رضایی، مریم.1393. سنجش میزان رضایت‌مندی ساکنان از کیفیت سکونتی مسکن‌مهر(مورد شناسی مسکن‌مهر شهر همدان)، فصلنامه جغرافیا و آمایش شهری-منطقه ای،شماره 12، 135-150.
شکوهی،محمد اجزاء و ارفعی، جواد.1394. بررسی میزان رضایت‌مندی ساکنان از مسکن‌مهر شهر بجستان، نشریه برنامه‌ریزی و پژوهش شهری، شماره 22.صص 33-42.
کاظمیان شیروان، غلامرضا؛ ضیائی، محمود؛ امیری، مقصود و حسین مرادی .1396. بررسی استقرار خرده نظام مدیریت مناطق پیراشهری (مطالعه موردی: منطقه 22 کلانشهر تهران)، فصلنامه اقتصاد ومدیریت شهری، شماره 5.صص 56-41.
کوهشایی، محمد؛ یغفوری، حسین و مجتبی روستا .1395. سنجش فضایی شاخص­های کیفیت زندگی در محله‌های شهر بم بعد از زلزله با استفاده از مدل‌های تصمیم‌گیری چند معیاره، فصلنامه رفاه اجتماعی، شماره 61.صص 213-251.
محمدی، محمود، بیدرام، رسول و ایزدی، آرزو.1394. سنجش محیط‌های مسکونی مطلوب شهر اصفهان از دید مدیران ارشد شهرداری،فصلنامه علمی پژوهشی فضای جغرافیایی، سال پانزدهم، شماره 50.صص 141- 164 .
مهندسین مشاور شهروخانه .1387. طرح تفصیلی شهر شهرکرد
مهندسین مشاور شهر وخانه .1386. طرح جامع شهر شهرکرد
نسترن، مهین و رعنایی، احد.1389. تحلیلی بر مفهوم مشارکت و کارگروهی در پروژه‌های آماده‌سازی اراضی مسکن‌مهر، مجله آرمان‌شهر، شماره 4.صص 111-123.
Amérigo, M. and J. I. Aragonés .1990. Residential satisfaction in council housing. Journal of Environmental Psychology 10(4): 313-325.
Hanák, T., et al. 2015. Perception of residential environment in cities: a comparative study. Procedia Engineering 117: 495-501.
- Huang, Z. and X. Du .2015. Assessment and determinants of residential satisfaction with public housing in Hangzhou, China." Habitat International 47: 218-230.
- Ibem, E. O. and E. B. Aduwo .2013. Assessment of residential satisfaction in public housing in Ogun State, Nigeria. Habitat International 40: 163-175.
- Mohit, M. A., et al. 2010. Assessment of residential satisfaction in newly designed public low-cost housing in Kuala Lumpur, Malaysia. Habitat International 34(1): 18-27.
- Van Kamp, I., et al. 2003. Urban environmental quality and human well-being: towards a conceptual framework and demarcation of concepts; a literature study. Landscape and urban planning 65(1): 5-18.
- Zwarts, A. and H. Coolen.2006. The meaning of preferences for residential environment features: A case study among apartment dwellers in the Netherlands. Journal of Architectural and Planning Research: 200-215.