تحلیلی بر وضعیت حریم و چالش‌های آن در نواحی پیراشهری تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه شهرسازی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

2 دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

آنچه موضوع برنامه­ریزی برای حریم شهر تهران و حفاظت از این اراضی را ضروری می­سازد، مسائل ناشی از رشد کلان‌شهر تهران، پیدایش و رشد شتابان سکونتگاه­های پیرامونی در این محدوده است؛ به طوری که نوعی ناپایداری در ابعاد مختلف اجتماعی، مدیریتی، کالبدی در این پهنه پدیده آمد و حریم تهران را به مسئله‌ای محلی و ملی بدل ساخته است؛ بنابراین برنامه­ریزی و مدیریت حفظ و صیانت حریم از ضرورت و اهمیت خاصی برخوردار است. هدف این مقاله، بررسی مسئله حریم و چالش­های آن در ابعاد مختلف شهر تهران است. نوع تحقیق ازلحاظ هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی-تحلیلی است. برای تجزیه‌وتحلیل یافته‌ها از روش‌های EDAS و WASPAS استفاده گردید. نتایج حاصل از روش EDAS نشان می‌دهد که عامل‌های مدیریتی، قوانین و مقررات و اقتصادی به ترتیب به عنوان مهم‌ترین چالش‌های راهبردی پیش روی حریم شهر تهران می‌باشد. در بخش شاخص‌ها نیز نتایج حاصل از مدل WASPASنشان می‌دهد که در بخش اقتصادی، پایین بودن توان اقتصادی ساکنان جهت هرگونه مشارکت اقتصادی؛ در بخش مدیریتی، عدم یکپارچگی مدیریت در نحوه استفاده از اراضی حریم؛ در بخش کالبدی، عدم استفاده بهینه از زمین‌های وقفی در حریم کلان‌شهر تهران ؛ در بخش قوانین و مقررات، فقدان قوانین منسجم و هماهنگ کننده برنامه‌ریزی، مدیریت و کنترل حریم؛ در بخش اجتماعی، بالا بودن آسیب‌های اجتماعی و در نهایت در بخش زیست‌محیطی، افزایش آلودگی آب‌وهوا و صوتی به عنوان مهم‌ترین چالش‌های راهبردی شناخته در وضع موجود حریم شهر تهران می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات