تحلیل اثرات پیوندهای روستایی ـ شهری بر تحولات کالبدی ـ فضایی نواحی پیراشهری مورد: سکونتگاه های محمود آباد و آتشگاه پیرامون شهر کرج

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

چکیده

روابط و مناسبات بین شهر و روستا پدیده‌ای فضایی- مکانی است و شناخت، تبیین و کشف قانونمندی‌های کلی حاکم بر آن، در چهارچوب روابط متقابل انسان و محیط موضوعی جغرافیایی و دارای اهمیت نظری و کاربردی است. تحولات سکونتگاه‌های روستایی وابسته به مجموعه عوامل و نیروهای درونی و بیرونی است که به‌نوعی همه آنها از تعامل و ارتباط عرصه‌های سکونتگاهی شهری و روستایی با یکدیگر ناشی می‌شود. مقاله حاضر نیز باهدف شناخت و ارزیابی تحولات کالبدی - فضایی سکونتگاه‌های روستایی پیرامون کلان‌شهر کرج (روستای محمودآباد و آتشگاه) انجام‌شده است. این تحقیق به لحاظ هدف کاربردی و به لحاظ ماهیت و روش تحقیق، پیمایشی است. داده‌های موردنیاز تحقیق به روش اسنادی- میدانی (پرسشنامه و مشاهده) گردآوری شدند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که همه­ی معیارهای منتخب در روستاهای هدف دچار تحول شده است و بیشترین تغییر و تحول مربوط به شاخص­های مسکن روستایی بوده است. تقویت هستههای اصلی و شکل­گیری هسته­های جدید فرعی شهری در منطقه رجایی­شهر و باغستان شهر کرج نیز از مهم‌ترین تأثیرات تعاملات روستاهای پیرامونی با شهر کرج بوده است. وجود ایستگاه­های حمل ونقل عمومی و ایجاد کاربری­های خاص برای ارائه‌ی خدمات به روستاییان مهم­ترین عامل شکل­گیری این مراکز فرعی جدید بوده است.

کلیدواژه‌ها