توسعه فضاهای پیراشهری

توسعه فضاهای پیراشهری

شرط عدم توفیق در ازدواج: سبک زندگی ناکارآمد در فضاهای پیراکلانشهری (مورد مطالعه: کلانشهر مشهد)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه جامعه شناسی اقتصادی و توسعه، واحد قوچان، دانشگاه آزاد اسلامی، قوچان، ایران.
2 دانشیار گروه جامعه شناسی، سازمان جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایران
3 استادیار گروه علوم اجتماعی، واحد قوچان، دانشگاه آزاد اسلامی، قوچان، ایران.
چکیده
طی چند سال اخیر در مناطق روستایی-شهری کشور، توجه روستاییان به شهرنشینی نگرش جدیدی را در آن‌ها به وجود آورده و آنان را با تغییرات در سبک زندگی همراه ساخته است، به‌طوری‌که زمینه را برای عدم در ازدواج فراهم کرده است. در این راستا، هدف پژوهش حاضر شرط عدم توفیق در ازدواج: سبک زندگی ناکارآمد در فضاهای پیراکلانشهری مشهد می­باشد. پژوهش حاضر ازنظر هدف در زمره تحقیقات کاربردی و رویکرد کمی و ازنظر روش در چارچوب روش توصیفی-تحلیلی قرارگرفته است، جمع­آوری اطلاعات به روش پیمایشی بوده و ابزار تحقیق پرسشنامه است، و به‌منظور تجزیه‌وتحلیل اطلاعات از نرم­افزار SPSS و مدل VIKOR استفاده شد. نتایج نشان داد، از بین شاخص­های سبک زندگی ناکارآمد، شاخص تغییرات رفتاری با مقدار میانگین 44/3، بیشترین میزان را در بین جوانان روستایی پیراشهری مشهد به خود اختصاص داده­اند. سایر نتایج نشان داد، بین شاخص­های کسب زندگی ناکارآمد و عدم توفیق در ازدواج در بین جوانان در روستاهای پیراشهری مشهد ارتباط معنادار و مثبتی در سطح معناداری مشاهده می‎شود، که از بین شاخص­های مطرح‌شده: تغییرات رفتاری با مقدار تغییرات احتمالی 4532/0 بیشترین و کاربرد فناوری نوین 3421/0، کمترین میزان تأثیر را در عدم توفیق به ازدواج به خود اختصاص داده­اند. درنهایت نتایج مدل ویکور نشان داد، روستای کشف با وزن (1)، بیشترین و روستای منزل آباد با وزن (0)، کمترین میزان تأثیرپذیری را از سبک زندگی ناکارآمد در عدم توفیق در ازدواج به خود اختصاص داده­اند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


ادبی، نعیمه، بیگدلی، ایمان­اله، اصغری ابراهیم­آباد، محمدجواد. 1394. تأثیر عضویت در شبکه‌های اجتماعی مجازی بر گرایش­ها و باورهای پیش از ازدواج: پژوهش کیفی. مشاوره و روان‌درمانی خانواده، دوره 5. شماره 3. صص 93-106.
افراخته، حسن، جوان، فرهاد و ریاحی، وحید. 1394. پایداری اقتصادی سکونتگاه­های روستایی شهرستان رضوانشهر، جغرافیا ( فصلنامه علمی انجمن جغرافیایی ایران)، 13(46).صص 93-117.
اینانلو، مینا. 1401. تجرد قطعی و گسل ۳۰ سالگی. ایرانا.
بذرافشان، جواد، طولابی­نژاد، مهرشاد. 1396. بررسی آثار نوسازی بر تغییر و تحولات سبک زندگی خانوارهای روستایی، بخش مرکزی شهرستان پلدختر، مجله جغرافیا و توسعه. شماره 46. صص 78-61
بیرو، آلن. 1375. فرهنگ علوم اجتماعی، ترجمه باقر ساروخانی، چاپ چهارم، تهران: انتشارات کیهان.
تاج­آبادی فراهانی، محمد، شکربیگی، عالیه، مهاجری، اصغر. 1398. رابطه عملکرد شبکه­های اجتماعی مجازی با شیوه‌های همسرگزینی، پژوهشنامه مددکاری اجتماعی، دوره 6. شماره 19. صص 167-204.
تاجیک اسماعیلی، سمیه، مقدسی، مجید. 1396. رابطه میان نحوه و میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی با ازدواج جوانان تهرانی. تغییرات اجتماعی – فرهنگی دوره 14. شماره 2. صص 1-14.
جلائی­پور، حمیدرضا، عبداله­پور، جمال. 1390. تمایز شهرگرایی و شهرنشینی بررسی شهرگرایی در مناطق کردنشین ایران، با تأکید بر شهر سردشت، مجله مسائل اجتماعی ایران. سال 2. شماره 1. صص 7-37.
حبیب­پور گتابی، کرم، صفری شالی، رضا. 1390. بازخوانی تجربه مدرنیته روستایی در ایران (مطالعه موردی: روستاهای استان مرکزی). نشریه رفاه اجتماعی. دوره 11. شماره 41. صص 7-37.
خورشیدی زگلوجه، رضا، حبیب پور گتابی، کرم، کرم پور، روزا. 1397. تعامل بین سبک زندگی پایدار و توسعه پایدار خانواده­های روستایی، نشریه رفاه اجتماعی. دوره 18. شماره 68. صص 289-312.
رومیانی، احمد. بهمنی، افشین. نظری شیخی، معصومه. حق نظری، سمیه. 1398. پیوندهای مکانی و سبک زندگی زنان در سکونتگاه‌های پیراشهری مورد: شهرستان سلسله، توسعه فضاهای پیراشهری. سال 1. شماره 2. صص 85-94.
سالنامه آماری استانداری خراسان رضوی. 1401. استانداری خراسان رضوی، معرفی شهر مشهد.
صادقی­ده­چشمه، ستار، رستمی، صدیقه، آزادیان، الهام. 1398. بررسی ملاک‌های همسرگزینی در میان اقوام ساکن در چهارمحال و بختیاری. پژوهش‌نامه زنان. دوره 10. شماره 28. صص 173-198.
عباس­زاده، محمد، علیزاده اقدم، محمدباقر، اسلامی بناب، سیدرضا. 1391. بررسی رابطه بین سرمایه اجتماعی و آنومی اجتماعی. مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران. دوره 1. شماره 1. صص 145-172.
عربی، مهدی. 1396. بررسی رابطه استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی تحت موبایل با طلاق عاطفی زوجین، موردمطالعه: مراجعین به مرکز مشاوره آرامش ناجا و دفاتر مددکاری شهر اصفهان در سال 96. فصلنامه دانش انتظامی اصفهان. دوره 4. شماره 12. صص 40-63.
فرجی سبکبار، حسنعلی، رضاعلی، منصور، صادقی، محمدعلی، رضایی، مهرانگیز. 1394. تحلیل اکتشافی داده‌های فضایی ازدواج در نواحی روستایی ایران. پژوهش­های جغرافیای انسانی. دوره 47. شماره 2. صص 351-366.
فیروزآبادی، آمنه، امیرزاده، مصطفی، ابوالحسنی، صابر. 1397. تغییر و توسعه در جامعه روستایی، دومین کنفرانس بین‌المللی نوآوری و تحقیق در علوم انسانی و مطالعات فرهنگی اجتماعی، تهران.
محمدی، علی، سحاقی، حکیم، نیسی، مریم، رضایی­نیا، زهرا. 1396. ارائه یک مدل مقدماتی از ازدواج خوشبخت: یک مطالعه کیفی. رویش روان شناسی. دوره 3. شماره 6. صص 135-۱۶۲.
مطهری ورمزانی، سجاد، احمدی، وکیل، قلی پور، سیاوش. 1401. نقش اینترنت و شبکه‌های اجتماعی مجازی در تغییر الگوی انتخاب همسر در شهر کرمانشاه. تداوم و تغییر اجتماعی. دوره 1. شماره 1. صص 7-22.
نوغانی، محسن، صدیق، اورعی، غلامرضا، سالار، علی. 1392. شبکه اجتماعی همسرگزینی و تأثیر آن بر رضایت از زندگی زناشویی در بین مردان متأهل. جامعه‌شناسی کاربردی، دوره 24. شماره 1. صص 17-36.
Butts, C. 2008. Social network analysis: A methodological introduction. Journal of Social Psychology, 13–41.
Felmlee, D., & Faris, R. 2013. Interaction in social networks. In J. DeLamater & A. Ward (Eds.), Handbook of social psychology (pp. 439–464). Springer Science + Business Media.
Felmlee, D., & Sprecher, S. 2000. Close relationships and social physiology, social psychology quarterly, 63(4), PP 365-376.
Kouladoum, J.-C., & Ngouhouo, I. 2020. Socio-Economic Characteristics and Marriage Decisions of Chadian Households. Sumerianz Journal of Economics and Finance, 3(12), 218-223.
Lundh, C. 2013. The Geography of Marriage, Scandinavian Journal of History, Vol. 38, No. 3, pp. 318-343.
Mizurchi, M. 1994. Social network analysis: recent controversies and current achievements, Acta sociologica.37: pp329-343.
Otte, E, Rousseau, R. 2002. Social network analysis: a powerful strategy, also for the information sciences, Information Science, vol. 28, n.6, pp. 441–453.
Xu, L., Zhen-Wei Qiang, C., & Wang, L. 2003. The Timing of Marriage in China, Annals of Economics and Finance, Society for AEF, vol. 4(2), pp 343-357.